Meer meldingen van tellerfraude: zo check je of een kilometerstand klopt

Een teller terugdraaien klinkt als iets uit de jaren negentig. Toch kreeg het meldpunt van de Vereniging Aanpak Tellerfraude (VAT) dit jaar 24 procent meer meldingen. De meeste komen van gewone mensen die een gebruikte auto kochten en er later achter kwamen dat de kilometerstand niet klopte.

In het kort

• Het meldpunt van de VAT kreeg dit jaar 24 procent meer meldingen. Het gaat vooral om particulieren die een geïmporteerde auto kochten, vaak van drie tot tien jaar oud.
• Sinds 3 februari 2026 zet de RDW ook Duitse tellerstanden in het Nederlandse register. Belgische standen staan er al sinds januari 2025 in. Daardoor valt fraude bij import eerder op.
• Brussel onderhandelt over verplichte kilometerregistratie in elk EU-land, met uitwisseling als een auto naar een ander land verhuist. Over wie de stand moet vastleggen zijn het Parlement en de lidstaten het nog niet eens.
• Je kunt zelf veel checken: het oordeel van de RDW, het voertuigrapport dat de verkoper gratis kan aanvragen, en de kilometerstanden op facturen en APK-rapporten.

Wat er aan de hand is

Op 9 oktober vertelde VAT-voorzitter Martin Huisman bij BNR dat het aantal meldingen dit jaar met 24 procent is gestegen. Het meldpunt kreeg al honderden klachten binnen. Volgens Huisman is de stijging groter dan verwacht. Hij waarschuwt vooral als je een geïmporteerde auto koopt van een andere particulier, of van een autobedrijf dat niet bij BOVAG is aangesloten.

De VAT heeft enkele honderden autobedrijven in beeld waar meerdere keren met de teller is geknoeid. Tegen drie bedrijven deed de vereniging dit jaar aangifte.

Er zit wel een kanttekening bij. Volgens Huisman maken de buitenlandse standen in het RDW-voertuigrapport fraude beter zichtbaar, en had de VAT daarom al meer meldingen verwacht. Meer meldingen betekent dus niet automatisch evenveel meer fraude, concludeert de RAI Vereniging, een van de partijen achter de VAT. Hoeveel meldingen het precies zijn, en met welke periode de VAT vergelijkt, staat niet in de berichtgeving.

Wat het je kost? Een teruggedraaide teller kost je als koper volgens de VAT gemiddeld zo'n 2.500 euro: je betaalt te veel, en onderhoud en slijtage vallen hoger uit dan je verwacht. In augustus 2024 rekende de VAT uit dat tellerfraude in Nederland in 2023 161 miljoen euro kostte, tegen 140 miljoen in 2020. Ruim de helft daarvan, 91 miljoen euro, kwam op rekening van importauto's.

Hoe de RDW een kilometerstand beoordeelt

Sinds 1 januari 2014 registreert de RDW tellerstanden, en sinds die datum is het terugdraaien van een teller ook strafbaar. Elk bedrijf met een RDW-erkenning moet de stand doorgeven bij onderhoud, reparatie, het vervangen van banden en de APK. Volgens de RDW gaat het om meer dan 30.000 bedrijven.

Op basis van al die standen geeft de RDW een oordeel:

• Logisch: elke geregistreerde stand is hoger dan de vorige.
• Onlogisch: er is ooit een stand geregistreerd die lager is dan de stand daarvoor. Dat kan een typfout zijn, maar ook een teruggedraaide teller.
• Geen oordeel: de RDW heeft te weinig informatie. Dat geldt bijvoorbeeld voor een geïmporteerde auto, voor een auto met een vervangen of gerepareerde teller, of als er nog geen twee standen zijn. Motoren krijgen nog geen oordeel, want daarvoor heeft de RDW te weinig informatie.

Van de personenauto's in het RDW-register die niet naar het buitenland zijn geëxporteerd, hebben er 205.581 het oordeel Onlogisch. Dat is ongeveer 2 procent. Ruim drie miljoen hebben Geen oordeel, de meeste omdat ze ooit buiten Nederland geregistreerd waren of na een verbouwing een ander kenteken kregen.

Duitse standen: wat er sinds februari anders is

Ruim de helft van de importauto's komt uit Duitsland. Juist daar ging het vaak mis: tussen de laatste registratie in Duitsland en de eerste registratie in Nederland zat een gat, en in dat gat kon de teller terug.

Sinds 3 februari 2026 neemt de RDW de Duitse standen over. Huisman noemde dat bij BNR "een enorm grote stap". Voor een auto die vanaf die datum uit Duitsland komt, betekent het:

• Lopen de Duitse en Nederlandse standen niet op, dan krijgt de auto het oordeel Onlogisch.
• Lopen ze wel op, dan blijft het Geen oordeel vanwege invoer. Nooit Logisch, want de RDW weet niet of de auto naast Duitsland ook nog in andere landen geregistreerd is geweest.
• Auto's die al voor 3 februari 2026 in Nederland zijn geregistreerd, krijgen de Duitse standen niet alsnog.

Voor auto's uit België gebeurt hetzelfde al sinds 13 januari 2025.

Volgens de RDW lijkt het te werken. Begin 2026 ontstond 92 procent van de onlogische standen bij Duitse importauto's in dat gat tussen Duitsland en Nederland. Eind juli meldde de RDW dat dit was gedaald naar 60 procent.

Wat Brussel wil

Volgens de Europese Commissie hebben alleen Nederland en België een systeem waarin kilometerstanden vaak worden vastgelegd. In april 2025 stelde de Commissie daarom voor dat elk EU-land een kilometerdatabase krijgt. Volgens de Commissie kopieert dat in feite de systemen van Nederland en België naar de rest van de EU. In het voorstel:

• moet elke garage die een factuur schrijft voor onderhoud of reparatie de stand vastleggen;
• geven fabrikanten van auto's die met internet verbonden zijn elke drie maanden de stand door;
• deelt het land van herkomst de kilometerhistorie als een auto in een ander EU-land op kenteken komt.

Daarover wordt nu onderhandeld. In hun gezamenlijke standpunt van december 2025 willen de lidstaten de plicht beperken tot keuringsstations, door het merk erkende werkplaatsen en fabrikanten van verbonden auto's. Of gewone garages ook moeten melden, mag elk land dan zelf bepalen. Het Europees Parlement wil dat elke garage de stand vastlegt bij werk van een uur of langer.

Volgens het Brusselse persbureau Agence Europe kwamen Parlement en lidstaten er op 20 oktober nog niet uit over de kilometerstanden, en is de Commissie gevraagd om een compromis. Volgens hetzelfde persbureau wil het Ierse EU-voorzitterschap dat de onderhandelingsronde van 2 december de laatste wordt, ook voor de kilometerstanden. Ook als dat lukt, moet het daarna nog formeel worden goedgekeurd en in nationale wetten worden omgezet. Voor een auto die je nu koopt, verandert er dus nog niets.

Zo check je het zelf

1. Kijk naar het oordeel van de RDW. Met alleen het kenteken zie je gratis het telleroordeel, via de Kentekencheck van de RDW of de RDW-app. In onze kentekencheck staat het onder "Toon volledige RDW-informatie". Let op: dat oordeel gaat over de laatst geregistreerde stand, niet over wat nu op de teller staat.
2. Laat de stand die op het dashboard staat checken. Bij een personenauto of lichte bedrijfsauto kun je bij de RDW gratis het kenteken plus de exacte tellerstand invoeren. Je krijgt per e-mail een link met het oordeel. De standen zelf zie je niet, en je krijgt geen document, dus maak een schermafbeelding.
3. Vraag de verkoper om het RDW-Voertuigrapport. Alleen de eigenaar of houder kan dat gratis aanvragen, met DigiD, of met eHerkenning als de auto van een bedrijf is. Er staan alle geregistreerde standen met datum in, en bij auto's uit België of Duitsland vanaf de genoemde data ook de buitenlandse standen. Wil een verkoper dat rapport niet laten zien, dan weet je ook iets.
4. Leg de papieren naast de teller. Vergelijk de stand op het dashboard met APK-rapporten, facturen en het onderhoudsboekje. De RDW noemt als waarschuwingssignalen: ontbrekende boekjes of APK-rapporten, met de hand aangepaste standen op documenten, en een distributieriem die al vervangen had moeten zijn, zonder datum van vervanging. Hoe je de APK-historie opvraagt, lees je in dit artikel.
5. Kijk naar de slijtage en de prijs. Een lage stand met een versleten stoel, matten of stuur is een waarschuwingssignaal, net als een prijs ver onder de marktwaarde.
6. Denk aan kilometerblokkers. BOVAG waarschuwde in september voor apparaatjes ter grootte van een USB-stick die gereden kilometers niet laten registreren. Let op een extra draadje bij de zekeringkast, een losse kap rond het dashboard of meters die niet werken. Een garage kan de auto via de OBD-aansluiting uitlezen.
7. Koop je de auto in België? Dan moet de verkoper daar volgens de RDW een Car-Pass meegeven, met onder meer de kilometerstanden. Is de auto op of na 13 januari 2025 uit België ingevoerd, dan staan de Belgische standen ook in het RDW-Voertuigrapport.

Toch de klos?

Sinds 2014 is het wijzigen van een tellerstand een misdrijf (artikel 70m van de Wegenverkeerswet). Ook de teller zo beïnvloeden dat hij minder kilometers aangeeft dan er echt gereden zijn, valt eronder. De maximale straf is een jaar cel of een geldboete van de vierde categorie, sinds 1 januari 2026 maximaal 27.500 euro. Gaat het om een bedrijf en is dat geen passende straf, dan mag de rechter tot 110.000 euro gaan.

De VAT raadt slachtoffers deze stappen aan:

1. Probeer er eerst samen met de verkoper uit te komen.
2. Lukt dat niet, doe dan aangifte bij de politie en stuur een aangetekende brief. Daarin vraag je de koop te vernietigen, of je houdt de auto en vraagt een deel van het geld terug.
3. Reageert de verkoper niet of weigert hij, en is het bedrijf aangesloten bij De Geschillencommissie of BOVAG? Dan kun je naar De Geschillencommissie. Anders loopt het via de kantonrechter.

Kocht je van een bedrijf, dan is dat volgens de ANWB aansprakelijk, ook als het zelf niet wist dat de teller was teruggedraaid. Bij een particulier is de bewijslast volgens de ANWB zwaarder: je moet aantonen dat de verkoper het wist en verzweeg, of dat jullie allebei van een verkeerde stand uitgingen. Toch kreeg een koper van particulieren in 2024 bij de kantonrechter deels gelijk, terwijl de verkopers van niets wisten: de auto voldeed niet aan wat was afgesproken. Staat in het koopcontract dat de stand onlogisch is, dan kun je de verkoper er volgens de ANWB niet op aanspreken.

Tellerfraude melden kan ook bij het online meldpunt van de VAT. Alleen je e-mailadres is verplicht.

Een spoor dat je kunt nalopen

Een kilometerstand op zich zegt weinig. Pas als er andere standen naast liggen, met een datum en van iemand anders dan de verkoper, kun je hem toetsen. Elke factuur van een garage is zo'n ijkpunt.

Daar is het Movely Passport voor bedoeld. Een eigenaar zet er onderhoud en reparaties in met datum en kilometerstand, en waar het kan de factuur van de garage erbij. Het oordeel van de RDW staat ernaast. Movely controleert de standen niet zelf, het oordeel van de RDW blijft leidend. Wel kan een koper in een paar minuten elke stand naast de factuur en het RDW-oordeel leggen.

Een teller laat een getal zien. Tien facturen met datum en kilometerstand laten zien hoe dat getal er gekomen is.

Verkoop je je auto later en wil je dat spoor nu al opbouwen? Start een gratis Movely Passport.

Bronnen: BNR Nieuwsradio (9 oktober 2026); RAI Vereniging (9 oktober 2026); Vereniging Aanpak Tellerfraude (aanpaktellerfraude.nl, persbericht 14 augustus 2024, rechten en hulp, meldpunt); RDW (dossier tellerstanden, kilometerstand controleren, RDW-Voertuigrapport, nieuws 27 januari en 28 juli 2026, tips bij invoer); RDW Open Data (gekentekende voertuigen, 2 november 2026); Europese Commissie (COM(2025) 180, effectbeoordeling SWD(2025) 96 en vraag en antwoord van 24 april 2025); Raad van de EU (algemene oriëntatie 4 december 2025, werkdocument 12981/26 van 10 september 2026); Europees Parlement (persbericht 5 mei 2026, Legislative Train); Agence Europe (21 oktober 2026); Wegenverkeerswet 1994 artikel 70m, 176 en 178; Wetboek van Strafrecht artikel 23; Rechtbank Midden-Nederland 3 juli 2024 (ECLI:NL:RBMNE:2024:4011); BOVAG (september 2026); ANWB.

Coverfoto: "123456 km" door Robert Linsdell via Wikimedia Commons, CC BY 2.0. Bijgesneden en voorzien van het Movely-logo.